Zespół pałacowo-parkowy w Nowęcinie

 

Dzieje tego niezwykłego miejsca, turystycznej wizytówki regionu, sięgają schyłku XV stulecia. Majątek w Nowęcinie od początku swego istnienia był w posiadaniu rodziny Wejherów. Jego powstanie wiąże się z potężnym sztormem i powodzią z 15 września 1497 roku, kiedy to uszkodzeniu uległa, będąca własnością rodu, rezydencja (określana w dokumentach źródłowych mianem "zamek") w Starej Łebie. W wyniku tego starosta książęcy Słupska, Klaus Wejher, przeniósł swą siedzibę w bardziej bezpieczne miejsce, nad południowo-zachodni brzeg jeziora Sarbsko. Obiekt pozostał w posiadaniu rodziny Wejherów aż do roku 1781, kiedy posiadłość przejął Konrad Henryk von Somnitz z Charbrowa.

Liczne przebudowy zamku zmieniły jego wygląd i funkcję na pałacową. O obronnych założeniach obiektu świadczą ślady umocnień w postaci fosy i wałów. Obecnie składa się on z kompleksu budynków o nieregularnym układzie, zbliżonym do rzutu podkowy. Dominantą i ozdobą obiektu jest masywna, majestatyczna wieża, wzniesiona w 1907 roku w narożu północno-zachodnim, dekorowana blankami, charakterystycznymi dla architektury średniowiecza, zwieńczona belwederem pokrytym namiotowym dachem.

We wschodnim skrzydle pałacu (dawnej gotyckiej kaplicy, zwanej "jerozolimską"), uwagę zwraca umocowana w ostrołukowej niszy tablica dziękczynna z inskrypcją (choć najpewniej już nie tą oryginalną): "GWMUITG - 1567 - EWAUM" ("Got War Mit Uns In Todes  Gefahr - 1567 - Er Wirkt An Uns Machtiglich"), co można przetłumaczyć: "Bóg był z nami w niebezpieczeństwie śmierci, działa na nas wzmacniająco". Tablicę ufundował Ernst von Wejher. Jest darem wdzięczności za uratowanie życia w 1567 roku, gdy, jako poddany króla Zygmunta Augusta, powrócił ciężko ranny z wojny polsko-litewskiej o Inflanty. 

Wyjątkowej malowniczości pałacowi dodaje otulający go okazały starodrzew. Pośród parkowej zieleni wyróżnia się nadto odrestaurowana kamienno-ceglana kaplica grobowa z połowy XIX wieku, pełniąca obecnie funkcję magazynu.